აშშ-ის ვიცე-პრეზიდენტ ვენსის სომხეთსა და აზერბაიჯანში ვიზიტმა ორი ფაქტორი გამოკვეთა: ვაშინგტონის გულგრილობა მოსკოვის მიერ გამოცხადებული გავლენის სფეროების მიმართ და კრემლის პოზიციის შესუსტება რეგიონში. ამერიკული ანალიტიკური ცენტრის, „ევროპული პოლიტიკის ანალიზის ცენტრის“ (CEPA) თანახმად, ვენსის ვიზიტი აჩვენებს, რომ ტრამპის ადმინისტრაციის რუსეთთან ურთიერთობების გაუმჯობესების სურვილის მიუხედავად, აშშ არ თმობს თავის აქტიურ ყოფნას სამხრეთ კავკასიაში - რეგიონზე, რომელსაც კრემლი ტრადიციულად „ახლო საზღვარგარეთად“ მიიჩნევს.

აღნიშნულია, რომ მოსკოვის რეაქცია ამ ვიზიტზე აშკარა იყო. სახელმწიფო გაზეთმა „კომერსანტმა“ სიტუაცია შეაფასა, როგორც „იმედგაცრუების, იმედგაცრუების და უმწეობის განცდის გამომწვევი“, რაც პირდაპირ აკავშირებს რუსეთის პოზიციის შესუსტებას სამხრეთ კავკასიაში უკრაინის წინააღმდეგ ომში მის ჩართულობასთან. თუმცა, ცენტრი ხაზს უსვამს, რომ ამერიკული ამბიციები არ უნდა იყოს გაზვიადებული. შეერთებული შტატები არ გეგმავს სამხედრო ყოფნას რეგიონში: მისი მიზნები უფრო ეკონომიკურია, ვიდრე გეოპოლიტიკური, თუმცა, როგორც რუსეთმა კარგად იცის, ერთმა შეიძლება მეორემდე მიგვიყვანოს.

ამავდროულად, შეერთებული შტატები ცდილობს გააძლიეროს თავისი პოზიციები რუსეთის გავლენის ტრადიციულ სფეროებში, წინსვლის გზით ისეთ სფეროებში, როგორიცაა მშვიდობიანი ბირთვული თანამშრომლობა. სომხეთმა და შეერთებულმა შტატებმა ხელი მოაწერეს ე.წ. „123“ შეთანხმებას ბირთვული ენერგიის თანამშრომლობის შესახებ, რომელიც ითვალისწინებს ან საბჭოთა ეპოქის მეწამორის ატომური ელექტროსადგურის ჩანაცვლებას, ან მოდულური რეაქტორების მშენებლობას მის დასასრულებლად - ტექნოლოგია, რომელშიც შეერთებული შტატები მსოფლიო ლიდერია. სომხეთის მთავრობის გადაწყვეტილება დარტყმა იყო რუსეთის სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული ბირთვული ენერგიის კომპანია „როსატომისთვის“. სტატიაში ხაზგასმულია, რომ ბირთვული ინდუსტრია რუსეთის ძალაუფლების პროექციის ძირითადი ელემენტია პოსტსაბჭოთა სივრცეში.

CEPA ხაზს უსვამს, რომ სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის სამშვიდობო პროცესის წინსვლა არანაკლებ მნიშვნელოვანი იყო. ვაშინგტონში აგვისტოს სამიტის შემდეგ, შეერთებულმა შტატებმა გააძლიერა შუამავლის როლი, რამაც ფაქტობრივად რუსეთი ტრადიციული მოგვარების ფორმატიდან გამოდევნა. ბაქოსა და ერევნის რუსული პოლიტიკის შესახებ დაგროვილი პრეტენზიების გათვალისწინებით, ვაშინგტონი აღიქმება, როგორც უფრო ნეიტრალური და პროგნოზირებადი პარტნიორი. ეს ასახავს უფრო ფართო ტენდენციას: რუსეთის, როგორც რეგიონში უსაფრთხოების გარანტის, მიმართ ნდობის შემცირებას.

მოსკოვმა ჯერ კიდევ ვერ აჩვენა ეფექტური რეაგირების სტრატეგია. წინა წლებში, რუსეთის რეაქცია პოსტსაბჭოთა სივრცეში დასავლური აქტივობის მიმართ ხშირად ძალის გამოყენებით ხდებოდა, როგორც ეს 2008 წელს საქართველოში მოხდა. თუმცა, ამჟამინდელი სიტუაცია ზღუდავს ასეთ ინსტრუმენტებს. ტრამპის ადმინისტრაციის მიდგომა მეორე ვადის განმავლობაში განსხვავდება დემოკრატიზაციასა და ადამიანის უფლებებზე ადრე გაკეთებული აქცენტისგან. ცენტრალურ ადგილს იკავებს ტრანზაქციული ლოგიკა: ინვესტიციები, ენერგეტიკა, ინფრასტრუქტურა და პირდაპირი პოლიტიკური დიალოგი. სტატიის დასასრულს, ცენტრალური თემა ნათელია: შეერთებული შტატები აძლიერებს თავის პოზიციებს სამხრეთ კავკასიაში.

ავტორი: ექსპრესნიუსი,

სოციალური ქსელები

ბილ გეითსი: ხელოვნური ინტელექტის წესებზე შეთანხმება ბირთვული იარაღის შეზღუდვაზე უფრო რთული იქნება

ელენე ხოშტარია - ვივამედის კლინიკიდან ვბრუნდები რუსთავის ციხეში - მკურნალობის პირველი ეტაპი დასრულებულია

პენიტენციური სამსახური უარყოფს რეჟიმის პატიმარ არჩილ მუსელიანცის ბრალდებებს

ევროკავშირის წარმომადგენლობა - ევროკავშირი მტკიცედ უჭერს მხარს საქართველოს დამოუკიდებლობას, სუვერენიტეტსა და ტერიტორიულ მთლიანობას